Fjalė e urtė

Eja baba tė tė dėftej arat.

Shpėrndarje


A u njėsua gjuha shqipe pas Kongresit tė Drejtshshkrimit tė vitit 1972?
Nė kėtė shkrim trajtohen disa probleme qė lidhen me gjuhėn letrare shqipe. Si u krijua gjuha letrare shqipe dhe a pati qasje tė drejtė lidhur me kėtė problem madhor pėr kulturėn shqipe? Pse  nė  vitin 1946 elbasanishtja, qė ishte gjuhė letrare pėr tė gjithė shqiptarėt, u ndėrrua me toskėrishten? E njėjta gjė ndodhi edhe mė 1972, bile deri nė kėtė kohe funksiononin dy dialekte nė mėnyrė tė pavarur. Por me kėtė Kongres "u njėsua" gjuha letrare e re duke ua hequr nga goja 70 %,  madje edhe paskajoren gege "me punue", e cila jo vetėm qė jeton tek 70- 80 pėrqindėshi i shqiptarėve, por edhe thuaja tek te gjithė shqiptarėt edhe sot nė veri dhe ne jug.

Ky shkrim ėshtė, nė njėfarė mėnyre, edhe njė lloj ftese pėr debat dhe pėr t'i shqyrtuar me kujdes edhe njė herė kėto probleme.

Lexo shkrimin e plotė ( PDF, 78 KB) ...
Aktualizimi i fundit ( mė 26 prill 2010 )
 
Spektri dhe temperatura e yjeve
Tė vetmen njohuri qė e marrim pėr trupat qiellorė e,  nė veēanti pėr yjet,  e marrim me anė tė spektrit tė rrezatimit elektromagnetik ( tė dritės) tė yjeve. Secili trup qiellor qė  ka njė temperaturė mbi zeron absolute emeton spektėr tė rrezatimit elektromagnetik, qė dallon sipas gjatėsive valore. Andaj me plotė tė drejtė pėrfundojmė se ”pasaporta” e yjeve ėshtė spektri i rrezatimit elektromagnetik qė vjen nga ata.

Lexo shkrimin e plotė (PDF, 383) ...
Aktualizimi i fundit ( mė 26 tetor 2009 )
 
Distanca gjer te yjet, dritėsia dhe madhėsia absolute e tyre
Ne kėtė shkrim pėrshkruhet  lidhshmėria nė mes distancės, madhėsisė sė dukshme dhe absolute tė yjeve. Madhėsia e dukshme e yjeve (m) karakterizonte ndriēimin qė vjen nga yjet mbi sipėrfaqen e Tokės. Ndriēimi mbi sipėrfaqen e dhėnė ėshtė nė pėrpjesėtim tė drejtė me intensitetin e burimit tė dritės qė rrezatohet nga ylli dhe nė pėrpjesėtim tė ndėrsjellėt me katrorin e largėsisė sė tij.

Lexo shkrimin e plotė (PDF, 211 KB) . . .
Aktualizimi i fundit ( mė 26 tetor 2009 )
 
Vėshtrimet sintaksore-krahasimtare tė Eqrem Ēabejt pėr gjuhėt indoevropiane
Prof. Eqrem Cabej i ka dhėnė njė kontribut  shumė tė madh gjuhėsisė shqiptare nė disa fusha.
   Nė kėtė shkrim ne do tė ndalemi kryesisht nė kontributin e tij nė fushėn e sintaksės nė kuadėr tė gjuhėve indoevropiane,  sepse, pėr mendimin tonė, kjo ėshtė njė problematikė shumė interesante, por qė ka mbetur gati si "`e pavėnė re" nga ana e studiuesve tė veprės sė tij .

Shkrimi i plotė (PDF, 108 KB) ...
Aktualizimi i fundit ( mė 26 tetor 2009 )
 
Burimi i energjisė nė yje dhe ekuilibrimi i tyre
Jemi dėshmitarė tė pėrvojės se si yjet shkėlqejnė mbi ne, shkėlqim i cili vazhdon me miliarda vite. Nė shikim tė parė yjet shihen vetėm si pika tė ndritshme tė cilėve mund t’ua  caktojmė pozicionin dhe nga njė herė edhe lėvizjen, nė ditėt e sotme pėr kėto pika tė ndritshme respektivisht pėr yjet si dhe pėr trupat e tjerė qiellor mund te marrim informacione pėr pėrbėrjen kimike tė tyre, konditat fizike (temperaturėn T, presionin p, fushėn magnetike, densitetin  ρ etj.)

Shkrimi i plotė (PDF, 260 KB) ...
Aktualizimi i fundit ( mė 26 tetor 2009 )
 
<< Fillimi < Prapa 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Para > Fundi >>

Rezultati 41 - 50 / 109